Το καλοκαίρι είναι συχνά συνώνυμο της ξεκούρασης και της επιστροφής στις απλές απολαύσεις. Είναι μια ιδανική περίοδος για να ρίξουμε ρυθμούς, να φροντίσουμε το σώμα μας αλλά και να ξεκουράσουμε το μυαλό μας.
Αν και συνήθως σκεφτόμαστε να προστατεύσουμε το δέρμα μας από τον ήλιο ή να ξαναβάλουμε τη σωματική άσκηση στη ζωή μας κατά τη διάρκεια των διακοπών, η γνωστική υγεία αξίζει επίσης την προσοχή μας. Σε μια εποχή όπου το Αλτσχάιμερ επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους στον κόσμο -στην Ελλάδα, για παράδειγμα, υπολογίζεται ότι περίπου 200.000 άνθρωποι πάσχουν από νόσο Αλτσχάιμερ ή άλλες μορφές άνοιας- και η γήρανση του πληθυσμού καθιστά την πρόληψη μείζον ζήτημα, η υιοθέτηση καλών καθημερινών συνηθειών δεν είναι καθόλου αμελητέα.
Σε αντίθεση με όσα πιστεύουμε, ασκήσεις εγκεφαλικής διέγερσης, όπως τα sudoku ή τα σταυρόλεξα, δεν έχουν αποδείξει ποτέ από μόνες τους ότι μπορούν να προλάβουν τη γνωστική έκπτωση.
Αντίθετα, η επιστημονική βιβλιογραφία δείχνει ότι οι άνθρωποι που ασχολούνται τακτικά με ποικίλες, διεγερτικές και ευχάριστες δραστηριότητες παρουσιάζουν ηπιότερη έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών καθώς μεγαλώνουν.
Με αφορμή τις καλοκαιρινές διακοπές, το Observatoire B2V des Mémoires, όπως δημοσιεύει το Gala.fr, αναδεικνύει έτσι έξι δραστηριότητες που είναι προσιτές σε όλους και των οποίων τα οφέλη για τη μνήμη και τις γνωστικές ικανότητες υποστηρίζονται από την έρευνα.
Διαβάστε ένα μυθιστόρημα
Είναι δύσκολο να φανταστεί κάποιος τις διακοπές χωρίς ένα βιβλίο χωμένο στην τσάντα θαλάσσης. Πέρα από την απόλαυση της απόδρασης, η ανάγνωση ενεργοποιεί πολλές γνωστικές λειτουργίες. Κινητοποιεί την προσοχή, την κατανόηση, τη μνήμη των χαρακτήρων, των τόπων και της πλοκής, ενώ παράλληλα διεγείρει τη φαντασία. Ενεργοποιεί επίσης την αυτοβιογραφική μνήμη, όταν ο αναγνώστης ταυτίζεται με ορισμένες καταστάσεις ή συναισθήματα που βιώνουν οι ήρωες.

Περπατήστε στη φύση για να βελτιώσετε την προσοχή και τη μνήμη
Μια βόλτα στο δάσος, σε ένα πάρκο ή δίπλα στη θάλασσα δεν ηρεμεί μόνο το μυαλό. Πολυάριθμες μελέτες δείχνουν ότι η επαφή με φυσικούς χώρους βελτιώνει την προσοχή και τη μνήμη εργασίας, ενώ παράλληλα μειώνει το στρες, έναν παράγοντα που είναι γνωστό ότι επηρεάζει αρνητικά τις γνωστικές ικανότητες. Ακόμη και ένας σύντομος περίπατος μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα, καθώς ευνοεί επίσης τη σωματική δραστηριότητα και την ψυχολογική ευεξία.

Κηπουρική, ένα χόμπι που ενεργοποιεί όλες τις αισθήσεις
Το να φυτεύετε, να ποτίζετε, να κλαδεύετε ή απλώς να φροντίζετε μερικά φυτά στο μπαλκόνι κινητοποιεί την παρατηρητικότητα, την οργάνωση, τις κινήσεις και τις αισθήσεις. Αυτή η ολοκληρωμένη δραστηριότητα συγκαταλέγεται στα χόμπι που έχουν συσχετιστεί επανειλημμένα με καλύτερη διατήρηση των γνωστικών λειτουργιών με το πέρασμα των χρόνων. Ένας καλός τρόπος να συνδυάσετε το τερπνόν μετά του ωφελίμου κατά τη διάρκεια των διακοπών.

Αφήστε τη δημιουργικότητά σας ελεύθερη
Ζωγραφική, σχέδιο, ραπτική, πλέξιμο, κεραμική ή δημιουργική μαγειρική… Οι καλλιτεχνικές δραστηριότητες κινητοποιούν ταυτόχρονα τη συγκέντρωση, τον προγραμματισμό, τη λεπτή κινητικότητα και τη φαντασία. Προσφέρουν επίσης μια στιγμή χαλάρωσης και συμβάλλουν στη μείωση του στρες, δημιουργώντας έτσι ένα περιβάλλον που ευνοεί την καλή λειτουργία της μνήμης.

Κάντε μικροεπισκευές για να εξασκήσετε τις γνωστικές λειτουργίες
Το να συναρμολογήσετε ένα έπιπλο, να επισκευάσετε ένα αντικείμενο ή να κάνετε κάποιες μικροδουλειές απαιτεί πολύ περισσότερα από απλή χειρωνακτική επιδεξιότητα. Οι κατασκευές και οι επισκευές ενεργοποιούν τον προγραμματισμό, την επίλυση προβλημάτων, την απομνημόνευση των διαφορετικών σταδίων και τον συντονισμό των κινήσεων. Όλες αυτές οι δεξιότητες διεγείρουν φυσικά τον εγκέφαλο καθ’ όλη τη διάρκεια της δραστηριότητας.

Μοιραστείτε τις αναμνήσεις σας με τους αγαπημένους σας
Οι διακοπές συχνά αποτελούν ευκαιρία να συγκεντρωθούν οι οικογένειες γύρω από ένα τραπέζι ή ένα άλμπουμ φωτογραφιών. Η αναφορά σε αναμνήσεις από την παιδική ηλικία, η διήγηση ιστοριών από παλιές διακοπές ή το ξεφύλλισμα παλιών φωτογραφιών ενεργοποιούν την αυτοβιογραφική μνήμη και ενισχύουν τη μεταβίβαση της οικογενειακής ιστορίας.

Οι φωτογραφίες λειτουργούν σαν πραγματικά «κλειδιά» που ξεκλειδώνουν αναμνήσεις, ξυπνώντας συναισθήματα και ενθαρρύνοντας την επικοινωνία ανάμεσα στα εγγόνια, τους γονείς και τους παππούδες.