Η κατάθλιψη δεν εκδηλώνεται πάντα με θλίψη – Ο θυμός, η απομόνωση, οι αλλαγές στον ύπνο και τα σωματικά συμπτώματα μπορεί επίσης να αποτελούν ενδείξεις
Η κατάθλιψη μπορεί να επηρεάσει οποιονδήποτε, όμως στους άνδρες δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστεί. Εκτός από τη θλίψη, μπορεί να εκδηλωθεί μέσα από σωματικά ενοχλήματα, αλλαγές στη συμπεριφορά, προβλήματα στον ύπνο, έντονο εκνευρισμό ή ακόμη και κοινωνική απομόνωση.
Σύμφωνα με στοιχεία των αμερικανικών Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), η κατάθλιψη καταγράφεται συχνότερα στις γυναίκες. Ωστόσο, οι άνδρες ενδέχεται να υποεκπροσωπούνται στα σχετικά στοιχεία, καθώς αρκετοί δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν ή να εκφράσουν όσα αισθάνονται και να αναζητήσουν βοήθεια.
Η κοινωνική πίεση που συχνά συνδέει την ανδρική ταυτότητα με την ανάγκη να δείχνει κανείς δυνατός και να μην εκφράζει τα συναισθήματά του μπορεί να κάνει ακόμη πιο δύσκολη την αναγνώριση της κατάθλιψης.
Τα σωματικά σημάδια
Σε αρκετές περιπτώσεις, οι άνδρες μπορεί να απευθυνθούν πρώτα στον γιατρό για κάποιο σωματικό σύμπτωμα, χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι αυτό μπορεί να συνδέεται και με την ψυχική τους κατάσταση.
Μεταξύ των συμπτωμάτων που μπορεί να εμφανιστούν είναι το αίσθημα πίεσης ή σφιξίματος στο στήθος, τα πεπτικά προβλήματα, όπως αέρια, διάρροια ή δυσκοιλιότητα, οι πονοκέφαλοι, οι πόνοι στο σώμα, οι ταχυπαλμίες και οι αλλαγές στο βάρος.
Μπορεί επίσης να εμφανιστούν προβλήματα στη σεξουαλική λειτουργία ή μειωμένη libido, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις παρατηρούνται ορμονικές διαταραχές, όπως χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης.
Όταν επηρεάζεται η σκέψη και ο ύπνος
Η κατάθλιψη μπορεί να επηρεάσει και τον τρόπο με τον οποίο ένας άνθρωπος σκέφτεται και επεξεργάζεται τις πληροφορίες.
Η δυσκολία συγκέντρωσης, τα προβλήματα μνήμης και οι επίμονες ή αγχώδεις σκέψεις είναι ορισμένες από τις ενδείξεις που μπορεί να εμφανιστούν. Παράλληλα, αρκετοί άνδρες αντιμετωπίζουν προβλήματα ύπνου, κυρίως δυσκολία να αποκοιμηθούν ή να παραμείνουν κοιμισμένοι.
Αυτές οι αλλαγές μπορεί να επηρεάσουν την καθημερινότητα, την απόδοση στην εργασία και τις σχέσεις με τους ανθρώπους γύρω τους.
Ο θυμός μπορεί επίσης να είναι σημάδι
Η κατάθλιψη δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος φαίνεται συνεχώς λυπημένος. Στους άνδρες, η συναισθηματική εικόνα μπορεί να είναι διαφορετική και να περιλαμβάνει έντονο εκνευρισμό, θυμό, επιθετικότητα ή ανησυχία.
Μπορεί ακόμη να υπάρχει συναισθηματική απομάκρυνση από την οικογένεια, τους φίλους ή τους συναδέλφους, καθώς και απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες που μέχρι πρότινος έδιναν χαρά.
Η αίσθηση απελπισίας, η έλλειψη κινήτρου και η μειωμένη διάθεση για κοινωνική επαφή είναι επίσης συμπτώματα που αξίζει να ληφθούν σοβαρά υπόψη.
Οι αλλαγές στη συμπεριφορά
Όταν τα συμπτώματα παραμένουν, συχνά επηρεάζουν και τη συμπεριφορά. Ένας άνδρας μπορεί να αρχίσει να απομονώνεται, να δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στις επαγγελματικές ή οικογενειακές υποχρεώσεις του ή να αναζητά τρόπους για να αποφεύγει όσα αισθάνεται.
Η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ ή η χρήση ουσιών μπορεί να αποτελούν έναν τρόπο αντιμετώπισης της δυσφορίας. Παράλληλα, ορισμένοι μπορεί να εμπλέκονται σε πιο ριψοκίνδυνες συμπεριφορές, όπως η επικίνδυνη οδήγηση.
Γι’ αυτό και η αλλαγή στη συμπεριφορά ενός ανθρώπου μπορεί να αποτελεί σημαντική ένδειξη ότι κάτι δεν πηγαίνει καλά, ακόμη κι αν ο ίδιος δεν μιλά για θλίψη ή ψυχική δυσκολία.
Γιατί η κατάθλιψη στους άνδρες μπορεί να μην αναγνωρίζεται εύκολα
Ένας από τους βασικούς λόγους είναι ότι αρκετοί άνδρες δεν έχουν μάθει να αναγνωρίζουν τα λιγότερο προφανή συμπτώματα της κατάθλιψης. Αντί να μιλήσουν για το πώς αισθάνονται, μπορεί να προσπαθούν να παραμείνουν διαρκώς απασχολημένοι, να εργάζονται περισσότερες ώρες ή να αποφεύγουν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα.
Παράλληλα, ο φόβος της κριτικής ή της κοινωνικής αποδοκιμασίας μπορεί να τους αποτρέψει από το να ζητήσουν βοήθεια. Η αναγνώριση των συμπτωμάτων και η αναζήτηση επαγγελματικής βοήθειας είναι σημαντικά βήματα, καθώς η κατάθλιψη μπορεί να αντιμετωπιστεί και να γίνει σημαντικά πιο διαχειρίσιμη.
Πώς αντιμετωπίζεται
Η θεραπεία εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων και τις ανάγκες κάθε ανθρώπου. Μπορεί να περιλαμβάνει ψυχοθεραπεία, φαρμακευτική αγωγή ή συνδυασμό των δύο.
Η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία, η διαπροσωπική θεραπεία, η θεραπεία επίλυσης προβλημάτων και η ψυχοδυναμική θεραπεία είναι ορισμένες από τις προσεγγίσεις που μπορεί να χρησιμοποιηθούν.
Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, ένας επαγγελματίας ψυχικής υγείας μπορεί να προτείνει και φαρμακευτική αγωγή. Η κατάλληλη θεραπεία αποφασίζεται εξατομικευμένα και χρειάζεται ιατρική καθοδήγηση.
Αν τα συμπτώματα επηρεάζουν την καθημερινότητα, την εργασία ή τις σχέσεις, είναι σημαντικό να ζητηθεί η γνώμη ειδικού. Ιδιαίτερα όταν υπάρχουν σκέψεις αυτοκτονίας ή αυτοτραυματισμού, χρειάζεται άμεση επαγγελματική βοήθεια.
Η κατάθλιψη στους άνδρες μπορεί να μην έχει πάντα το πρόσωπο που έχουμε στο μυαλό μας. Ο θυμός, η απομόνωση, η συνεχής κόπωση, οι αλλαγές στον ύπνο, η απώλεια ενδιαφέροντος και ακόμη και σωματικές ενοχλήσεις μπορεί να αποτελούν μέρος της εικόνας. Η αναγνώρισή τους είναι το πρώτο βήμα για να αναζητηθεί η κατάλληλη υποστήριξη.
