Ζούμε σε μια εποχή που η εικόνα έχει αναχθεί σε ύψιστη αξία. Ανοίγουμε τα μάτια μας το πρωί και, πριν καλά-καλά πιούμε την πρώτη γουλιά καφέ, βομβαρδιζόμαστε από εικόνες απόλυτης τελειότητας. Αψεγάδιαστα πρόσωπα, τέλεια οργανωμένα σπίτια, καριέρες που μοιάζουν να εκτοξεύονται χωρίς κόπο και σχέσεις που μοιάζουν βγαλμένες από ρομαντική κομεντί.

Από τη Δήμητρα Τρανούλη, BSc, Συμβουλευτική Ψυχολόγος

Μέσα σε αυτόν τον καταιγισμό της «λαμπερής βιτρίνας», είναι εύκολο να νιώσουμε πως κάτι κάνουμε λάθος, πως εμείς δεν είμαστε «αρκετές». Κι έτσι, αρχίζουμε να χτίζουμε τα τείχη μας. Φοράμε την πανοπλία μας, είτε αυτή είναι ένα επιτηδευμένο χαμόγελο, είτε η σιωπή μας όταν θέλουμε να φωνάξουμε, είτε ακόμα και η εμμονή μας με την εξωτερική μας εμφάνιση, προσπαθώντας να προστατευτούμε από την κριτική και την απόρριψη.

Ωστόσο, υπάρχει μια διαφορετική προσέγγιση στη ζωή, μια προσέγγιση που απαιτεί πολύ περισσότερο θάρρος από το να κρύβεσαι πίσω από την τελειότητα. Εμπνευσμένη από την κοινωνική λειτουργό και ερευνήτρια Brené Brown, αυτή η προσέγγιση μιλά για τη δύναμη της ευαλωτότητας. Σε έναν κόσμο που μας έμαθε να ταυτίζουμε την ευαλωτότητα με την αδυναμία, η αλήθεια είναι πως το να επιτρέπεις στον εαυτό σου να φανεί όπως πραγματικά είναι, αποτελεί την υπέρτατη πράξη γενναιότητας.

Τι σημαίνει όμως «ευαλωτότητα» στην καθημερινότητά μας;

Δεν σημαίνει απαραίτητα να μοιραζόμαστε τα πάντα με όλους στα social media. Σημαίνει να βρίσκουμε το θάρρος να είμαστε ουσιαστικά «παρούσες/παρόντες» στη ζωή μας, να ρισκάρουμε και να αφήνουμε τον εαυτό μας να φανεί, ακόμα κι όταν δεν έχουμε καμία εγγύηση για το αποτέλεσμα. Είναι το να πεις «σ’ αγαπώ» πρώτος, χωρίς να ξέρεις αν θα ανταποκριθεί ο άλλος. Είναι το να ζητήσεις εκείνη την προαγωγή που πιστεύεις ότι αξίζεις, ρισκάροντας το «όχι». Είναι το να παραδεχτείς ότι δεν τα ξέρεις όλα, ότι έκανες λάθος, ή ότι απλά σήμερα δεν είσαι καλά.

Το παράδοξο είναι πως, ενώ τρέμουμε να δείξουμε τις δικές μας ρωγμές, μας έλκει απίστευτα η αυθεντικότητα των άλλων. Θαυμάζουμε τη γυναίκα που μιλά ανοιχτά για τις δυσκολίες της μητρότητας, τον επαγγελματία που παραδέχεται την αποτυχία του πριν την επιτυχία, τη φίλη που μας δείχνει το ακατάστατο σπίτι της χωρίς ντροπή. Τους θαυμάζουμε γιατί βλέπουμε σε αυτούς κάτι αληθινό, κάτι ανθρώπινο. Βλέπουμε το θάρρος τους. Η ευαλωτότητα είναι η κόλλα που κρατά τις ανθρώπινες σχέσεις. Χωρίς αυτήν, οι επαφές μας παραμένουν επιφανειακές, ανταλλαγές εντυπώσεων και όχι ουσιαστικό μοίρασμα ψυχής.

Για να αγκαλιάσουμε την ευαλωτότητα, πρέπει πρώτα να πολεμήσουμε τον μεγαλύτερο εχθρό της: τη ντροπή. Την αίσθηση ότι υπάρχει κάτι θεμελιωδώς ελαττωματικό πάνω μας, που αν οι άλλοι το δουν, δεν θα μας αγαπούν πια. Η ντροπή τρέφεται από τη μυστικότητα και τη σιωπή. Το αντίδοτο είναι η ενσυναίσθηση, τόσο προς τους άλλους, όσο και, κυρίως, προς τον ίδιο μας τον εαυτό. Πρέπει να μάθουμε να μας μιλάμε με την ίδια καλοσύνη που θα μιλούσαμε στην καλύτερή μας φίλη.

Η αυθεντικότητα δεν είναι κάτι που το κατακτάς μια φορά και τελείωσε.

Είναι μια καθημερινή πρακτική. Είναι η συνειδητή επιλογή να αφήσουμε κατά μέρος το «ποια θα έπρεπε να είμαι» για να αγκαλιάσουμε το «ποια πραγματικά είμαι». Και αυτό είναι τρομακτικό. Είναι ένα συναισθηματικό ρίσκο. Αλλά το κόστος του να κρύβεσαι μια ζωή πίσω από μια βαριά πανοπλία είναι πολύ μεγαλύτερο. Όταν μουδιάζουμε τον φόβο της έκθεσης, αναπόφευκτα μουδιάζουμε και τη χαρά, την ευγνωμοσύνη, τη δημιουργικότητα.

Ας δοκιμάσουμε, λοιπόν, να ελαφρύνουμε λίγο το φορτίο μας. Ας βγάλουμε σιγά-σιγά την πανοπλία της τελειότητας. Δεν χρειάζεται να είμαστε ατσαλάκωτες για να είμαστε αγαπητές. Η πραγματική ομορφιά, αυτή που εκπέμπει ζεστασιά και μαγνητίζει, πηγάζει από την αποδοχή του εαυτού μας, με όλες τις ατέλειες και τις ιδιομορφίες του. Το να είσαι ο εαυτός σου σε έναν κόσμο που προσπαθεί συνεχώς να σε κάνει κάτι άλλο, είναι το μεγαλύτερο επίτευγμα. Και ίσως, το πιο σικ πράγμα που μπορείς να φορέσεις φέτος, να είναι απλά η αλήθεια σου.

QUICK TRUTH BOX

• Η τελειομανία δεν είναι αρετή, είναι συχνά μια μορφή άμυνας για να αποφύγουμε την κριτική.
• Δεν μπορείς να συνδεθείς βαθιά με τους άλλους αν δεν επιτρέψεις στον εαυτό σου να «φανεί».
• Το θάρρος δεν είναι η απουσία φόβου, αλλά η απόφαση να προχωρήσεις μπροστά παρόλο που φοβάσαι.
• Είσαι αρκετή, ακριβώς όπως είσαι σήμερα. Όχι όταν χάσεις κιλά, όχι όταν πάρεις προαγωγή. Τώρα.

Βιβλιογραφικές Αναφορές:

1. Brown, B. (2012). Daring Greatly: How the Courage to Be Vulnerable Transforms the Way We Live, Love, Parent, and Lead. Gotham Books. (Ελληνική έκδοση: Πόσο τολμάς;,Εκδόσεις Διόπτρα).

2. Brown, B. (2010). The Gifts of Imperfection: Let Go of Who You Think You're Supposed to Be and Embrace Who You Are. Hazelden Publishing.