Ο Ιανουάριος έχει αποκτήσει τη φήμη του «πιο καταθλιπτικού μήνα του χρόνου». Η αρχή του νέου έτους για πολλούς ανθρώπους συνοδεύεται από πεσμένη διάθεση, έλλειψη ενέργειας και ένα γενικό αίσθημα βαρύτητας. Είναι όμως πράγματι έτσι και γιατί συμβαίνει αυτό;
Ο κύριος λόγος που κάνει τον Ιανουάριο να μοιάζει «βαρύς» είναι το τέλος της εορταστικής περιόδου και η επιστροφή στις επαγγελματικές υποχρεώσεις και την καθημερινότητα. Οι κοινωνικές επαφές και οι χαλαροί ρυθμοί τελειώνουν απότομα και η προσαρμογή στη ρουτίνα μοιάζει εξαιρετικά δύσκολη.
Την ίδια στιγμή, οι ημέρες παραμένουν μικρές και το φυσικό φως περιορισμένο, επηρεάζοντας την παραγωγή σεροτονίνης, η οποία συνδέεται με την ευτυχία αλλά και τη μελατονίνη, την ορμόνη του ύπνου. Αυτός ο συνδυασμός μπορεί να οδηγήσει σε κόπωση, υπνηλία και χαμηλή ψυχολογία.
Εξαιτίας του κρύου, η φυσική δραστηριότητα και οι έξοδοι περιορίζονται. Η μειωμένη κίνηση συνδέεται άμεσα με χαμηλότερα επίπεδα ενδορφινών, που σημαίνει έλλειψη διάθεσης. Είναι η περίοδος που ορισμένοι εμφανίζουν εποχική συναισθηματική διαταραχή (Seasonal Affective Disorder), μια μορφή κατάθλιψης που σχετίζεται με τον χειμώνα.
Οικονομική πίεση και άγχος
Μετά τις γιορτές, πολλοί έρχονται αντιμέτωποι με τα έξοδα που έκαναν και τους φουσκωμένους λογαριασμούς και αισθάνονται την ανάγκη να «κόψουν» οτιδήποτε περιττό ή και εξόδους. Το οικονομικό στρες είναι σημαντικός παράγοντας επιβάρυνσης της ψυχικής υγείας, ιδιαίτερα σε έναν μήνα που ήδη χαρακτηρίζεται από μειωμένη ενέργεια.
O Ιανουάριος είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με σημαντικές αποφάσεις και νέους στόχους:
δίαιτες, αλλαγές, νέα ξεκινήματα κλπ. Όταν οι προσδοκίες είναι υπερβολικά υψηλές, η απογοήτευση έρχεται γρήγορα.
Συνεπώς, αν και η επιστήμη δεν επιβεβαιώνει ότι ο Ιανουάριος είναι αντικειμενικά ο πιο καταθλιπτικός μήνας, ο συνδυασμός βιολογικών, ψυχολογικών και κοινωνικών παραγόντων τον κάνει ιδιαίτερα απαιτητικό,
Για κάποιους ο Φεβρουάριος μπορεί να είναι εξίσου δύσκολος, όταν η κούραση του χειμώνα έχει συσσωρευτεί.
Πώς να νικήσετε τη μελαγχολία του Ιανουαρίου
- Το φυσικό φως λειτουργεί ως «αντικαταθλιπτικό». Ξυπνήστε νωρίς, ανοίξτε τις κουρτίνες του σπιτιού σας να μπει μέσα φως. Πιείτε τον καφέ σας στο πιο φωτεινό σημείο του σπιτιού ή του γραφείου και βρείτε 15-30 λεπτά την ημέρα για να περπατήσετε σε ώρες που ο ουρανός είναι φωτεινός.
2. Μην παραμελείτε την άσκηση, έστω και αν είναι ήπια ή απαλό stretching. Η κίνηση ανεβάζει τις ενδορφίνες στα ύψη και «σπάει» την αδράνεια του χειμώνα.
3. Κοιμηθείτε λίγο πιο νωρίς το βράδυ αντί να ξοδεύετε τον χρόνο σας μπροστά στην τηλεόραση και την οθόνη του κινητού. Ο καλός και επαρκής ύπνος συμβάλλει στην ψυχική αντοχή.
4. Μη θέτετε μεγάλους στόχους αλλά συγκεκριμένους και πιο ρεαλιστικούς. Οι μικρές νίκες προστατεύουν την αυτοεκτίμηση.
5. Αντί για την απομόνωση, προτιμήστε τη σύνδεση και την επαφή. Ένα μήνυμα, ένα τηλέφωνο, μία συζήτηση μπορούν να κάνουν θαύματα στην ψυχολογία.
6. Δημιουργήστε μία μικρή προσμονή. Για παράδειγμα προγραμματίστε μία μεγάλη έξοδο, ένα ταξίδι, μία απόδραση, μία βραδιά με φίλους ή μία δραστηριότητα στη φύση. Η προσδοκία δίνει νόημα στις μέρες.
