Πώς να ξαναβρείτε την εσωτερική σας πυξίδα όταν νιώθετε πως λειτουργείτε στον “αυτόματο πιλότο” και τίποτα δεν σας γεμίζει πραγματικά.
Υπάρχουν πρωινά που το ξυπνητήρι χτυπάει και η σκέψη του να σηκωθείτε από το κρεβάτι μοιάζει με άθλο. Όχι επειδή είστε απλώς κουρασμένες, αλλά επειδή αναρωτιέστε: «Ποιο είναι το νόημα;». Σηκώνεστε, πίνετε τον καφέ σας, πηγαίνετε στη δουλειά, διεκπεραιώνετε υποχρεώσεις, συναντάτε φίλους, κι όμως, πίσω από το κοινωνικό σας χαμόγελο, νιώθετε ένα κενό. Σαν να βλέπετε τη ζωή σας να περνάει σε μια οθόνη, χωρίς να συμμετέχετε πραγματικά, σαν να έχετε μπει σε έναν ατελείωτο “αυτόματο πιλότο”.
Από τη Δήμητρα Τρανούλη, BSc, Συμβουλευτική Ψυχολόγος
Αυτό το συναίσθημα, αυτή η αίσθηση ότι η ζωή έχει χάσει ξαφνικά τα χρώματά της και τίποτα δεν έχει ουσιαστική σημασία, είναι τρομακτικό. Μπορεί να σας κάνει να νιώθετε αποσυνδεδεμένες, λυπημένες, ή ακόμα και φοβισμένες ότι κάτι πάει πολύ στραβά με εσάς. Ας ξεκινήσουμε όμως με μια μεγάλη αλήθεια, μια ζεστή αγκαλιά επιβεβαίωσης: Δεν είστε μόνες σε αυτό, και το σημαντικότερο, δεν είστε «χαλασμένες».
Η υπαρξιακή “ομίχλη”
Η υπαρξιακή αυτή “ομίχλη” είναι μια βαθιά ανθρώπινη εμπειρία. Συχνά εμφανίζεται μετά από περιόδους έντονου στρες, μετά από μια μεγάλη αλλαγή (ακόμα και θετική), ή απλώς όταν η ρουτίνα έχει καταπιεί τα όνειρά μας. Είναι ο τρόπος της ψυχής μας να μας χτυπήσει την πόρτα και να μας πει: «Ει, ξεχάσαμε κάτι σημαντικό εδώ: εσένα».
Το πρώτο ένστικτο όταν νιώθουμε αυτό το κενό είναι να τρέξουμε μακριά του. Να το καλύψουμε με περισσότερη δουλειά, με ατελείωτο scrolling στα social media, με βεβιασμένες εξόδους, προσπαθώντας να νιώσουμε κάτι. Όμως, η θεραπεία ξεκινάει με το ακριβώς αντίθετο: με την αποδοχή. Αντί να παλεύετε με την ομίχλη, καθίστε για λίγο μέσα της. Επιτρέψτε στον εαυτό σας να νιώσει αυτό το “μούδιασμα” χωρίς να τον κρίνετε. Είναι εντάξει να μην είστε εντάξει για λίγο. Η αναγνώριση του συναισθήματος είναι το πρώτο βήμα για να το ξεπεράσετε.
Αναζητώντας την εσωτερική πυξίδα
Στη συνέχεια, χρειάζεται να ξαναβρούμε την πυξίδα μας. Όταν η ζωή μοιάζει χωρίς νόημα, συνήθως σημαίνει ότι έχουμε απομακρυνθεί από τις βασικές μας αξίες. Ζούμε σύμφωνα με τα “πρέπει” των άλλων, της κοινωνίας, της οικογένειας, και έχουμε ξεχάσει τα δικά μας “θέλω”. Τι είναι πραγματικά σημαντικό για σας; Όχι τι θα έπρεπε να είναι, αλλά τι κάνει τη δική σας καρδιά να χτυπάει λίγο πιο γρήγορα; Είναι η δημιουργικότητα; Η προσφορά; Η σύνδεση με τη φύση; Η μάθηση; Το νόημα δεν είναι κάτι που βρίσκετε έτοιμο εκεί έξω σαν κρυμμένο θησαυρό, είναι κάτι που δημιουργείτε εσείς, μέρα με τη μέρα, μέσα από τις επιλογές σας.
Δεν χρειάζονται μεγαλειώδεις κινήσεις για να ξαναανάψει η σπίθα. Το νόημα συχνά κρύβεται στις μικρές, σκόπιμες πράξεις. Αντί να περιμένετε να βρείτε τον “μεγάλο σκοπό” της ζωής σας, εστιάστε στο σήμερα. Κάντε κάτι μικρό που να ευθυγραμμίζεται με τις αξίες που ανακαλύψατε. Αν για σας σημαντική είναι η φροντίδα, μαγειρέψτε για έναν φίλο που περνάει δύσκολα. Αν είναι η δημιουργία, γράψτε δυο σελίδες στο ημερολόγιό σας ή φυτέψτε ένα λουλούδι στο μπαλκόνι. Αυτές οι μικρές στιγμές σύνδεσης με τον εαυτό μας και τους γύρω μας είναι τα τούβλα που χτίζουν μια ζωή με ουσία.
Η δύναμη του “τώρα”
Τέλος, ας θυμόμαστε τη δύναμη του “τώρα”. Το αίσθημα της ματαιότητας συχνά τρέφεται από το να ζούμε στο παρελθόν (μετανιώνοντας) ή στο μέλλον (ανησυχώντας). Η πρακτική της ενσυνειδητότητας, το να είσαι δηλαδή παρούσα στη στιγμή -να νιώθεις τη γεύση του καφέ σου, να παρατηρείς τα χρώματα του ουρανού, να ακούς πραγματικά τον συνομιλητή σου- σε επανασυνδέει με τη ζωή που συμβαίνει τώρα.
Αυτή η περίοδος της “ομίχλης” μπορεί να μοιάζει ατελείωτη, αλλά είναι απλώς μια εποχή της ψυχής σας, ένας χειμώνας. Και όπως μετά από κάθε χειμώνα έρχεται η άνοιξη, έτσι και το χρώμα θα επιστρέψει στη ζωή σας. Χρειάζεται υπομονή, τρυφερότητα προς τον εαυτό σας και μικρά, σταθερά βήματα προς αυτά που αγαπάτε. Κι αν η ομίχλη είναι πολύ πυκνή για να τη διασχίσετε μόνες, το να ζητήσετε βοήθεια από έναν ειδικό δεν είναι αδυναμία, είναι η μεγαλύτερη πράξη αυτοφροντίδας.
QUICK TRUTH BOX
- Το να νιώθετε κενό δεν σημαίνει ότι αποτύχατε. Είναι συχνά σημάδι ότι ωριμάζετε και αναζητάτε κάτι βαθύτερο.
- Μην πιέζετε τον εαυτό σας να νιώσετε “χαρούμενες” με το ζόρι. Η τοξική θετικότητα δεν βοηθάει. Η αποδοχή βοηθάει.
- Το νόημα της ζωής δεν έχει μια τελική απάντηση… αλλά είναι οι μικρές στιγμές σύνδεσης και δημιουργίας μέσα στη μέρα.
- Είστε ο συγγραφέας της ιστορίας σας. Αν το τρέχον κεφάλαιο δεν σας αρέσει, έχετε τη δύναμη να αρχίσετε να γράφετε ένα καινούργιο.
Βιβλιογραφικές Αναφορές:
Raypole, C. (2023). 5 Ways to Cope When Life Feels Meaningless. Psych Central. (Άρθρο στο οποίο βασίστηκε το παρόν κείμενο).
Frankl, V. E. (1946). Man’s Search for Meaning. Beacon Press. (Ελληνική έκδοση: Το νόημα της ζωής, Εκδόσεις Ψυχογιός – Ένα κλασικό βιβλίο για την εύρεση νοήματος ακόμα και στις πιο δύσκολες συνθήκες).
