Είδα το The Devil Wears Prada, όχι το 2006 όταν πρωτοκυκλοφόρησε, αλλά μετά από μερικά χρόνια -το 2011. Ήμουν φοιτήτρια μόλις στον πρώτο χρόνο ζωής στην Αθήνα και είχα ήδη αρχίσει να γράφω στο περιοδικό του σχολής μου. Όχι ακόμα για μόδα -αυτό ήρθε λίγο αργότερα.
Όταν είδα για πρώτη φορά την ταινία μου φάνηκε η κλασική αμερικανιά. Τέλεια κοστούμια. Εντυπωσιακή παραγωγή. Εμβληματικοί χαρακτήρες. Αλλά τίποτα από όλα αυτά δεν μου είχε φανεί πραγματικά σύγχρονο. Δεν ένιωσα ούτε στιγμή ότι με αφορά κάτι από όλα αυτά. Ούτε καν τα ρούχα, που το 2006 μπορεί να έκαναν κάποιον να αναφωνήσει από θαυμασμό, στα δικά μου μάτια του 2011 έμοιαζαν ήδη πασέ.
Κι αυτό, την ίδια στιγμή που εγώ έκανα τα πρώτα μου βήματα σε έναν κόσμο περιοδικών, ο οποίος δεν είχε καμία σχέση με αυτό που έβλεπα στην ταινία. Δεν υπήρχε αυτή η λάμψη. Δεν υπήρχαν αυτά τα budgets και δεν υπήρχε σίγουρα αυτό το σύστημα όπως παρουσιαζόταν. Οπότε δεν έτυχε και ποτέ να κάνω πραγματικά τη σύνδεση της ταινίας με την πραγματική ζωή.
Το The Devil Wears Prada για μένα λειτούργησε περισσότερο ως μία καλογυρισμένη μυθοπλασία. Μία ευχάριστη, σχεδόν εθιστική, ιστορία με εξαιρετικές ερμηνείες. Η Meryl Streep σε ένα από τους πιο εμβληματικούς ρόλους της, η Anne Hathaway, ο Stanley Tucci που τότε αγάπησα και φυσικά, η Emily Blunt -όλοι τους έμειναν στην ιστορία και έγιναν αρκετά αργότερα αμέτρητα memes. Ατάκες και χαρακτήρες που έγιναν σημεία αναφοράς στην ποπ κουλτούρα και δημιούργησαν ένα σύμπαν που όλοι ήθελαν να πιστέψουν ότι υπάρχει κάπου. Και μπορεί να υπήρχε κάπου, κάποια στιγμή στον πλανήτη.
Αντίθετα, όλα αυτά τα χρόνια και μέσα από τη δικιά μου πορεία στο χώρο βρέθηκα πολλές φορές να γράφω για την παθολογία αυτής της ταινίας.
Για την τοξικότητα που παρουσιάζει ως κανονικότητα. Και για το πόσο απέχει από την πραγματικότητα των περιοδικών -τουλάχιστον από όπως τη ζήσαμε τα τελευταία 15 χρόνια. Γιατί στο μεταξύ, η ζωή μου σαν fashion editor στην Ελλάδα από το 2014 (που ουσιαστικά ξεκίνησα την επαγγελματική μου πορεία στα περιοδικά μόδας), δεν έχει καμία σχέση με τίποτα από όλα αυτά. Τα περιοδικά είχαν ήδη αλλάξει. Μίκρυναν. Σιώπησαν. Μπερδεύτηκαν. Η μόδα έχασε το προσανατολισμό της. Οι ρόλοι έχουνε γίνει θολοί έκτοτε -τα γραφεία δημοσίων σχέσεων μοιάζουν με γραφεία επικοινωνίας και γραφεία που διοργανώνουν events, οι άνθρωποι παράγουν content και οι editors θεωρούνται ένα και το αυτό…. Προσθέστε εκεί κάπου και μερικούς TikTokers και θα δείτε ότι τα περιοδικά δεν εξαφανίστηκαν απλώς. Μετακινήθηκαν στο περιθώριο. Δεν επηρεάζουν πια, όπως κάποτε.
Παραδόξως, όταν ανακοινώθηκε το σίκουελ, έπιασα τον εαυτό μου να ανυπομονεί.
Έμπαινα καθημερινά στο Getty ψάχνοντας φωτογραφίες από τα γυρίσματα στη Νέα Υόρκη, προσπαθώντας να αποκωδικοποιήσω μέσα από τα looks τι θα δούμε στην ταινία. Όταν έφτασαν τα πρώτα trailers και τα πρώτα press υλικά στο inbox μου ένιωσα μια ανεξήγητη χαρά. Μπορεί κάπου μέσα μου να ήθελα να πάρει η δεύτερη ταινία τη ρεβάνς για την πρώτη. Ίσως περίμενα κάτι να διορθωθεί στην ιστορία ή έστω να ειπωθεί αλλιώς. Να γίνει και λίγο «δικιά»μου αυτή η ιστορία.
Η δεύτερη ταινία λοιπόν με βρήκε σε μία εντελώς διαφορετική φάση ζωής.
Όχι σε κάποια δημοσιογραφική πρεμιέρα στο κέντρο της Αθήνας, ούτε καν σε ένα περιβάλλον που θυμίζει έστω επιφανειακά τον κόσμο που υποτίθεται ότι εκπροσωπεί. Αλλά σε έναν επαρχιακό κινηματογράφο. Σε μία αίθουσα που είχα να επισκεφτώ πάνω από 10 χρόνια, στη μικρή πόλη όπου γεννήθηκα και στην οποία επιστρέφω πια δουλεύοντας new-age hybrid στα περιοδικά -μοιράζοντας τη ζωή μου ανάμεσα εκεί και στην Αθήνα. Πήγα ένα Σάββατο απόγευμα με τον κολλητό μου, ανάμεσα σε ανθρώπους που υπό άλλες συνθήκες δεν θα βρισκόμουν ποτέ στο ίδιο μέρος. Και ίσως αυτό ήταν το πιο σωστό πλαίσιο για να την δω.
Γιατί το The Devil Wears Prada 2 έχει μία περίεργη οικειότητα.
Εκτίμησα την Μιράντα Πρίστλι γιατί ξεχωρίζει μέσα σε ένα κόσμο που όλα είδη έχουν ειπωθεί. Σε έναν κόσμο που η πληροφορία κυκλοφορεί τόσο γρήγορα και τόσο μαζικά, που τελικά αυτό που μένει γύρω μας είναι μία διάχυτη μετριότητα. Και εκείνη για πρώτη φορά δεν ήταν πια απλώς μια φιγούρα εξουσίας, αλλά μία φιγούρα που προσπαθεί να επιβιώσει μέσα σε ένα σύστημα που άλλαξε. Το χουμε δει να συμβαίνει κι εμείς των περιοδικών αυτό.
Μου άρεσε που τα γραφεία είχαν συρρικνωθεί. Που δεν ήταν αυτά τα αχανή περιβάλλοντα με τις τρανές γκαρνταρόμπες. Ήταν πιο μικρά, πιο σφιχτά, πιο αληθινά, όπως είναι και σήμερα. Τα budgets έχουν προφανώς περάσει τη δική τους κρίση. Όπως συνέβη και με τίτλους όπως το δικό μας InStyle US, στην αμερικάνικη αγορά, όπου άφησαν πίσω το έντυπο και πέρασαν αποκλειστικά στο digital. Ένα digital που κανείς από εμάς δεν ερωτεύτηκε ποτέ πραγματικά αλλά όλοι μάθαμε να το υπηρετούμε με ένα τρόπο.
Ο κόσμος του editorial έχει επίσης μικρύνει. Οι άνθρωποι που γράφουν έχουν λιγοστέψει. Δεν υπήρχε ποια υπερβολή που βλέπαμε το 2006 και που ναι, όσοι πρόλαβαν εκείνη την εποχή επιμένουν ότι όντως υπήρξε. Προσωπικά δεν το έζησα ποτέ. Και ίσως για αυτό μπορώ να ταυτιστώ πολύ περισσότερο με την βερσιόν 2.0 της ταινίας. Με μία πραγματικότητα πιο κοντά σε αυτό που γνωρίζω.
Ακόμα και μικρές αστοχίες, όπως ότι ο Νάιτζελ επιλέγει φωτογραφίες με λούπα, έχουν μία σχεδόν νοσταλγική διάσταση. Κανείς δεν δουλεύει με film πια. Όλα είναι σε μία οθόνη και περνάνε από ένα macbook από έναν υπολογιστή, εδώ και πολλά χρόνια. Αλλά ας είναι…
Μου άρεσε επίσης η εξέλιξη της Άντι Σακς. Το ότι την κέρδισε η δημοσιογραφία και όχι η εμπορική πλευρά της μόδας.
Η ουσία. Το να αναζητάς την αλήθεια, να κάνεις ρεπορτάζ, να γράφεις με σκοπό. Όσο και να αλλάζουν τα πράγματα γύρω μας κάποιες βασικές αρχές παραμένουν αναλλοίωτες. Μου άρεσε επίσης που η ζωής της δεν παρουσιάστηκε τακτοποιημένη. Δεν είχε παιδιά, αλλά δεν φαινόταν μόνη να ψάχνει για συντροφιά. Ζούσε τη ζωή της αφήνοντας όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά -χωρίς πίεση για το «ιδανικό». Και αυτή ειλικρίνεια είναι ανακουφιστική όταν τη βλέπεις τη μεγάλη οθόνη. Εκτίμησα φουλ τη λεπτομέρεια ότι πούλησε κομμάτια που είχε κρατήσει από την εποχή που ήταν βοηθός της Μιράντα. Γιατί αυτό πια δεν είναι ταμπού είναι κανονικότητα. Όλοι πουλάμε και όλοι κάνουμε resale στο Vinted (το οποίο είναι πια στην τοπ 3 κατάταξη εμπόρων μόδας στη Βρετανία, αφήνοντας σε μικρότερη κατάταξη το Shein και το Zara).
Σίγουρα, τα ρούχα μπορεί να μην είχαν την ίδια ένταση. Και ίσως η εστίαση με τα ωραία κοστούμια να έχει μετατοπιστεί περισσότερο στην Έμιλι, η οποία λειτουργεί πια σαν case study για το πού καταλήγουν πολλοί άνθρωποι της μόδας σήμερα…
Αλήθεια έχω δει πάρα πολλές αξιόλογες γυναίκες, με χρόνια στα περιοδικά, να φεύγουν. Να εγκαταλείπουν τις εκδόσεις. Η μια μετά την άλλη. Να πηγαίνουν στο retail. Στα είδη πολυτελείας. Ή στον τομέα του PR. Όχι απαραίτητα γιατί το ήθελαν, αλλά γιατί εκεί υπήρχε μέλλον ενώ στα περιοδικά όχι.
Για εμένα το σίκουελ ξεπέρασε την πρώτη ταινία γιατί δεν προσπάθησε να κρύψει τον ξεπεσμό που έχει υποστεί η βιομηχανίας της μόδας, σε σχέση με τα περιοδικά. Και ναι, έχει ακόμα δόσεις γλάμουρ και στοιχεία παραμυθιού αλλά αυτή τη φορά αυτά δεν ήταν το κέντρο της αφήγησης.
Και για πρώτη φορά ένιωσα ότι ακόμα και η Μιράντα Πρίστλεϊ, που ποτέ δεν συμπάθησα, ήταν πιο ανθρώπινη. Όχι απαραίτητα καλή αλλά πιο ελεγχόμενη. Σαν να υπάρχει ένα σύστημα γύρω της πια που δεν τις επιτρέπει να λειτουργεί ανεξέλεγκτα -το HR. Κάτι που, ας είμαστε ειλικρινείς, κάποτε δεν υπήρχε.
Τελικά όμως και όσο σκέφτομαι και γράφω, ταυτίστηκα περισσότερο με κάτι άλλο. Με την επίμονη προσπάθεια να σώσεις κάτι που έχεις αγαπήσει βαθιά. Κάτι με το οποίο μεγάλωσες.
Ζούμε σε μία εποχή που όλα μοιάζουν είδη ξεπουλημένα, ξαναειπωμένα, προγραμματισμένα και ψεύτικα. Πολλές φορές νιώθεις ότι δεν έχει καν νόημα αυτό που κάνεις. Δεν αφορά κανέναν και ίσως, τσάμπα να προσπαθείς να δείξεις το αντίθετο. Κι όσες φορές κι αν σε πείσεις ότι αυτό που κάνεις έχει αξία και αποτέλεσμα έρχεται ένα κύμα (μία παλίρροια συνήθως), και τα σαρώνει όλα. Όπως σάρωσε και αυτή η νέα εποχή των κόσμο τον περιοδικών. Την εποχή της δημιουργικότητας, της προσωπικής σκέψης, της άποψης, της προσωπικότητας. Μου λείπουν όλα αυτά. Και το λέω με πλήρη επίγνωση ότι θεωρητικά ανήκω στη γενιά που χρησιμοποιεί κάθε μέρα το AI και το ρωτάει ακόμα και πόσο κάνει 1+1.
Και με θλίβει που μέσα σε αυτή τη μετάβαση στην digital εποχή, την εποχή της συρρίκνωσης, των influencers και των κειμένων που έχουν γραφτεί από μποτ τεχνητής νοημοσύνης, έχω χάσει τόσους άξιους συνεργάτες και έχει χάσει η αγορά τόσους άξιους επαγγελματίες. Ανθρώπους που δεν χώρεσαν στη νέα συνθήκη, που δεν είχαν λόγο να μείνουν ή δεν είχαν που να μείνουν. Παρόλα αυτά χαίρομαι που είμαι ακόμα εδώ. Που επιμένω. Που συνεχίζω να πιστεύω και να παλεύω για κάτι που σε πολλούς μπορεί να φαίνεται ξεπερασμένο.
