Η οικονομική πίεση που βιώνουν σήμερα τα νοικοκυριά αποτυπώνεται πλέον και σε αριθμούς. Νέα διεθνής έρευνα της Compare the Market AU φέρνει στο φως μια ιδιαίτερα ανησυχητική πραγματικότητα, κατατάσσοντας την Ελλάδα ως την πιο οικονομικά στρεσαρισμένη χώρα ανάμεσα σε 35 χώρες του ΟΟΣΑ που αναλύθηκαν. Το αποτέλεσμα αυτό δεν προκύπτει τυχαία, αλλά μέσα από μια πολυπαραγοντική αξιολόγηση που αποτυπώνει με σαφήνεια τις πιέσεις της καθημερινότητας.
Η μελέτη εξετάζει πέντε βασικούς δείκτες που επηρεάζουν άμεσα την ποιότητα ζωής: τον μέσο ετήσιο μισθό, το κόστος αγοράς κατοικίας, τα ενοίκια, το συνολικό κόστος ζωής και τα ποσοστά ανεργίας. Κάθε χώρα βαθμολογήθηκε με σκορ έως το 100, με τη βασική αρχή ότι όσο χαμηλότερο είναι το σκορ, τόσο μεγαλύτερη είναι η οικονομική πίεση που ασκείται στα νοικοκυριά. Το πλαίσιο της έρευνας είναι ιδιαίτερα επίκαιρο, καθώς διεξήχθη σε μια περίοδο παγκόσμιας οικονομικής επιβράδυνσης, επίμονου πληθωρισμού και αυστηρότερων χρηματοπιστωτικών συνθηκών, που κάνουν την οικονομική αντοχή των πολιτών πιο εύθραυστη από ποτέ.
Στην κορυφή της λίστας, η Ελλάδα καταγράφει το χαμηλότερο συνολικό σκορ, μόλις 41,05 στα 100. Το εύρημα αυτό αντικατοπτρίζει έναν συνδυασμό παραγόντων που λειτουργούν σωρευτικά εις βάρος των ελληνικών νοικοκυριών. Οι μέσες ετήσιες αποδοχές παραμένουν χαμηλές, στα 26.307 ευρώ, την ώρα που η ανεργία κινείται σε διψήφια ποσοστά, στο 10,1%. Παράλληλα, το κόστος στέγασης και το συνολικό κόστος ζωής συνεχίζουν να αυξάνονται, δημιουργώντας ένα περιβάλλον όπου το εισόδημα δύσκολα επαρκεί για να καλύψει τις βασικές ανάγκες.
Αμέσως μετά την Ελλάδα ακολουθούν η Κολομβία και το Μεξικό, με σκορ 44,13 και 45,06 αντίστοιχα. Πρόκειται για χώρες με χαμηλότερους μισθούς και έντονες κοινωνικοοικονομικές ανισότητες, γεγονός που εξηγεί τη θέση τους στη λίστα. Ωστόσο, το γεγονός ότι μια χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκεται στην πρώτη θέση της οικονομικής πίεσης προκαλεί εύλογα ερωτήματα και προβληματισμό.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο αποκαλυπτική όταν η Ελλάδα συγκρίνεται με άλλες μεσογειακές χώρες. Στην Ισπανία, παρά το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας στην Ευρώπη που φτάνει το 11,4%, ο μέσος ετήσιος μισθός αγγίζει τις 44.662 ευρώ. Αυτός ο συνδυασμός επιτρέπει στη χώρα να εμφανίζει σαφώς καλύτερη συνολική εικόνα, με σκορ 52,21.
Η Ιταλία παρουσιάζει χαμηλότερη ανεργία, γύρω στο 6,5%, και σημαντικά υψηλότερες αποδοχές, γεγονός που τη φέρνει στο μέσο της κατάταξης με σκορ 55,18. Η Πορτογαλία, αν και έχει μισθούς συγκρίσιμους με τους ελληνικούς, καταγράφει χαμηλότερη ανεργία και καταφέρνει να ξεπεράσει την Ελλάδα με σκορ 50,65.
Ακόμη και η Τουρκία, παρότι δεν ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εμφανίζει συνολικό σκορ 54,63, αισθητά καλύτερο από το ελληνικό. Παρά τους σχετικά χαμηλότερους μισθούς και την αυξημένη ανεργία, η συνολική οικονομική πίεση στα νοικοκυριά της φαίνεται να είναι μικρότερη.
Όλα τα παραπάνω συνθέτουν μια εικόνα όπου η Ελλάδα βιώνει έναν διπλό «οικονομικό σφιχτήρα»: χαμηλές αποδοχές από τη μία και υψηλή ανεργία από την άλλη, ένας συνδυασμός που εντείνει την ανασφάλεια και περιορίζει σημαντικά τα περιθώρια οικονομικής ανάσας.
Στον αντίποδα της κατάταξης βρίσκεται το Βέλγιο, το οποίο αναδείχθηκε ως η χώρα με τη μικρότερη οικονομική πίεση, συγκεντρώνοντας σκορ 77,65. Οι υψηλοί μισθοί και το χαμηλό ποσοστό ανεργίας λειτουργούν ως σταθεροποιητικοί παράγοντες, προσφέροντας μεγαλύτερη ασφάλεια στα νοικοκυριά. Παρόμοια εικόνα καταγράφεται και σε χώρες όπως η Ελβετία, η Νορβηγία και η Δανία, όπου, παρά το υψηλό κόστος ζωής, οι ισχυρές αποδοχές και η σταθερή απασχόληση λειτουργούν ως ουσιαστικό «μαξιλάρι» προστασίας.
Το βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι σαφές. Το υψηλό κόστος ζωής από μόνο του δεν αρκεί για να καθορίσει το επίπεδο οικονομικού στρες. Εκείνο που κάνει τη διαφορά είναι η σχέση ανάμεσα στο εισόδημα, τη σταθερότητα της εργασίας και τις βασικές δαπάνες. Όταν οι μισθοί δεν ακολουθούν το κόστος ζωής και η ανεργία παραμένει υψηλή, η οικονομική πίεση γίνεται καθημερινό βάρος, με άμεσες συνέπειες στην ποιότητα ζωής και την ψυχολογία.
Η μεθοδολογία της έρευνας βασίστηκε σε συγκεκριμένη στάθμιση των παραγόντων. Ο μέσος ετήσιος μισθός είχε τη μεγαλύτερη βαρύτητα, καλύπτοντας το 50% του συνολικού σκορ, ενώ το κόστος κατοικίας, τα ενοίκια, το κόστος ζωής και η ανεργία συμμετείχαν ισότιμα με ποσοστό 12,5% ο καθένας. Κάθε δείκτης κανονικοποιήθηκε σε κλίμακα από το 0 έως το 1 και στη συνέχεια συνδυάστηκε για να προκύψει το τελικό αποτέλεσμα.
Σε μια περίοδο όπου η οικονομική αβεβαιότητα κυριαρχεί διεθνώς, τα ευρήματα αυτά λειτουργούν ως καμπανάκι. Η Ελλάδα δεν βρίσκεται απλώς αντιμέτωπη με προκλήσεις, αλλά με μια βαθιά δομική πίεση που απαιτεί ουσιαστικές λύσεις, ώστε η καθημερινότητα να γίνει πιο βιώσιμη και το οικονομικό άγχος να πάψει να αποτελεί μόνιμο συνοδό.
