Μια κυβερνοεπίθεση με ασυνήθιστο στόχο έπληξε εκατοντάδες σούπερ μάρκετ στη Γαλλία, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα στα συστήματα ψύξης, καταστροφές τροφίμων και οικονομικές απώλειες. Αντί να επιτεθούν απευθείας στα ταμεία ή στις ηλεκτρονικές παραγγελίες, οι χάκερ έβαλαν στο στόχαστρο μια υποδομή που είναι απαραίτητη για τη λειτουργία κάθε μεγάλου καταστήματος τροφίμων: τα ψυγεία και τους καταψύκτες.
Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα του Reuters και του AFP, η επίθεση σημειώθηκε τη νύχτα της Κυριακής 11 προς τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου. Οι δράστες φέρονται να απέκτησαν απομακρυσμένο έλεγχο σε συστήματα διαχείρισης της ψύξης, προκαλώντας απότομη άνοδο της θερμοκρασίας σε ψυγεία και καταψύκτες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι θερμοκρασίες έφτασαν έως τους 50 βαθμούς Κελσίου.
Ποιες αλυσίδες σούπερ μάρκετ επηρεάστηκαν
Μεταξύ των αλυσίδων που επιβεβαίωσαν ότι επλήγησαν περιλαμβάνονται οι Intermarché και Coopérative U. Προβλήματα αναφέρθηκαν επίσης σε καταστήματα των Carrefour και Monoprix, ενώ δημοσιεύματα έκαναν λόγο για επιπτώσεις και σε άλλες μεγάλες αλυσίδες.
Οι αρχικές αναφορές κάνουν λόγο για τουλάχιστον 350 καταστήματα που επηρεάστηκαν, αν και ο ακριβής αριθμός και η έκταση των ζημιών εξακολουθούν να διερευνώνται.

Για να αποφευχθεί ο κίνδυνος διάθεσης τροφίμων που δεν είχαν διατηρηθεί σε ασφαλείς συνθήκες, τα καταστήματα αναγκάστηκαν να αποσύρουν και να πετάξουν μεγάλες ποσότητες ευπαθών προϊόντων. Κρέας, κατεψυγμένα τρόφιμα και άλλα προϊόντα που απαιτούν συνεχή ψύξη βρέθηκαν ανάμεσα στα αποθέματα που καταστράφηκαν. Σε ορισμένα σημεία καταγράφηκαν ακόμη και περιστατικά πυρκαγιάς, τα οποία περιλαμβάνονται στην έρευνα των γαλλικών αρχών.
Πώς κατάφεραν οι χάκερ να επηρεάσουν τα ψυγεία
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκονται συστήματα διαχείρισης ψυκτικών εγκαταστάσεων της δανέζικης εταιρείας Danfoss. Πρόκειται για τεχνολογία που επιτρέπει την παρακολούθηση και τη ρύθμιση της θερμοκρασίας σε επαγγελματικά ψυγεία, συχνά και από απόσταση.
Η εταιρεία δήλωσε ότι τα συστήματα που επηρεάστηκαν λειτουργούσαν σε παλαιότερες εκδόσεις λογισμικού ή υλικολογισμικού, οι οποίες δεν λάμβαναν πλέον ενημερώσεις ασφαλείας. Οι ειδικοί που εξετάζουν την υπόθεση εκτιμούν ότι οι επιτιθέμενοι αξιοποίησαν την πρόσβαση σε αυτά τα συστήματα για να μεταβάλουν τις ρυθμίσεις ψύξης.
Ωστόσο, ο ακριβής τρόπος με τον οποίο παραβιάστηκαν τα συγκεκριμένα συστήματα δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως, ενώ δεν έχει αναλάβει δημόσια την ευθύνη κάποια ομάδα χάκερ.

Έρευνα από τις γαλλικές αρχές
Η εισαγγελία του Παρισιού επιβεβαίωσε ότι έχει ξεκινήσει έρευνα για την εκτεταμένη κυβερνοεπίθεση που έπληξε τις εγκαταστάσεις ψύξης μεγάλων αλυσίδων λιανικής. Στόχος είναι να εξακριβωθεί ποια καταστήματα επηρεάστηκαν, πώς προκλήθηκαν οι ζημιές και αν τα περιστατικά πυρκαγιάς συνδέονται με την επίθεση.
Παράλληλα, η γαλλική κυβέρνηση ζήτησε τη συνδρομή της εθνικής υπηρεσίας κυβερνοασφάλειας ANSSI. Οι αρχές εξετάζουν επίσης το ενδεχόμενο να υπάρχουν κίνδυνοι για άλλες επιχειρήσεις, καθώς ανάλογα περιστατικά σε διαφορετικές χώρες έχουν προκαλέσει ανησυχία. Προς το παρόν, πάντως, δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι όλα τα περιστατικά συνδέονται μεταξύ τους.
Όταν μια κυβερνοεπίθεση απειλεί την καθημερινότητα
Η υπόθεση αναδεικνύει μια λιγότερο ορατή πλευρά της κυβερνοασφάλειας. Τα συστήματα που συνδέονται στο διαδίκτυο δεν περιορίζονται στους υπολογιστές, στα κινητά τηλέφωνα ή στις ηλεκτρονικές πληρωμές. Περιλαμβάνουν επίσης εγκαταστάσεις που ελέγχουν τη θερμοκρασία, τον κλιματισμό και άλλες κρίσιμες λειτουργίες μιας επιχείρησης.

Όταν αυτά τα συστήματα δεν προστατεύονται επαρκώς ή δεν ενημερώνονται εγκαίρως, μια ψηφιακή παραβίαση μπορεί να οδηγήσει σε πραγματικές ζημιές: απώλεια εμπορευμάτων, διακοπή λειτουργίας και ενδεχόμενους κινδύνους για την ασφάλεια των τροφίμων.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, το οικονομικό κόστος δεν έχει ακόμη αποτιμηθεί συνολικά. Το ερώτημα που παραμένει είναι ποιος βρίσκεται πίσω από την επίθεση, ποιο ήταν το κίνητρό του και αν οι αδυναμίες που αξιοποιήθηκαν έχουν πλέον αντιμετωπιστεί σε όλα τα επηρεαζόμενα συστήματα.