Η όραση των ζώων δεν είναι απλώς θέμα να ξεχωρίσουν σχήματα ή χρώματα. Είναι ένας κόσμος εντυπωσιακών ικανοτήτων που συχνά ξεπερνά την ανθρώπινη φαντασία. Κάθε είδος έχει εξελίξει τα μάτια του ώστε να ταιριάζουν στον τρόπο ζωής του: κάποιο χρειάζεται να βλέπει θήραμα από πολύ μακριά, κάποιο άλλο να κινείται στο σκοτάδι ή να εντοπίζει γρήγορες κινήσεις στο περιβάλλον του.
Οι αετοί είναι οι απόλυτοι κυρίαρχοι της μακρινής όρασης. Ο martial eagle μπορεί να εντοπίσει ένα θήραμα από περίπου 5 μίλια (8 χλμ) μακριά, ενώ ο χρυσός αετός βλέπει ένα μικρό ζώο από 2–3 μίλια (3,2–5 χλμ). Τα γεράκια εντοπίζουν θήραμα από πάνω από 1 μίλι (~1,6 χλμ) ακόμα και ενώ πετούν με μεγάλη ταχύτητα. Η λεπτομέρεια που μπορούν να δουν είναι τόσο εντυπωσιακή που ξεπερνά κατά πολύ την ανθρώπινη αντίληψη.
Στα θηλαστικά, η εικόνα αλλάζει. Τα λιοντάρια έχουν εξαιρετική νυχτερινή όραση και μπορούν να διακρίνουν κινούμενα αντικείμενα σε αρκετές εκατοντάδες μέτρα. Οι λεοπαρδάλεις εντοπίζουν θήραμα από 400–500 μέτρα, ενώ οι τίγρεις βλέπουν καθαρά μέχρι περίπου 300–400 μέτρα, χρησιμοποιώντας κυρίως την κίνηση για να εντοπίσουν τη λεία τους. Τα ελάφια και οι ζέβρες, με τα μάτια στα πλάγια του κεφαλιού, έχουν σχεδόν 360° περιφερειακή όραση, αν και η απόσταση που βλέπουν με λεπτομέρεια είναι περίπου 150–200 μέτρα. Οι καμηλοπαρδάλεις, λόγω του ύψους τους, μπορούν να διακρίνουν κινήσεις και αντικείμενα σε περίπου 1 χιλιόμετρο, ενώ οι ελέφαντες βλέπουν σαφώς σε 100–150 μέτρα, χρησιμοποιώντας κυρίως τις άλλες αισθήσεις τους για να αντιλαμβάνονται το περιβάλλον.
Οι σκύλοι βλέπουν λιγότερο καθαρά σε λεπτομέρειες από τον άνθρωπο, αλλά μπορούν να αναγνωρίσουν ένα άτομο σε κίνηση από 800–900 μέτρα, ενώ οι γάτες εστιάζουν κυρίως στις κινήσεις, ειδικά σε χαμηλό φωτισμό, και η σαφήνεια τους σε μεγάλες αποστάσεις είναι περιορισμένη.
Και η φύση δεν περιορίζεται στη στεριά και τον αέρα. Οι καρχαρίες, μέσα στο νερό, έχουν μάτια προσαρμοσμένα να ανιχνεύουν κινήσεις και σχήματα σε αποστάσεις 10–15 μέτρων αρκετά για να εντοπίζουν την τροφή τους ή πιθανούς κινδύνους. Ακόμα και οι σαύρες, όπως ο χαμαιλέοντας, έχουν μάτια που κινούνται ανεξάρτητα και καλύπτουν σχεδόν 360°, παρέχοντάς τους πλήρη εποπτεία του περιβάλλοντος τους, αν και δεν βλέπουν πολύ μακριά.
Αν συγκρίνουμε όλα αυτά με τον άνθρωπο, η διαφορά είναι εμφανής. Η ανθρώπινη όραση «20/20» μας επιτρέπει να βλέπουμε καθαρά λεπτομέρειες σε λίγα μέτρα, πολύ λιγότερο από τα πουλιά-αρπακτικά ή κάποια ειδικά ζώα που εξελίχθηκαν για να βλέπουν μακριά ή στο σκοτάδι. Η σύγκριση όμως δείχνει κάτι ακόμα πιο ενδιαφέρον, ότι η φύση έχει δώσει σε κάθε είδος την όραση που χρειάζεται για να επιβιώσει στον δικό του κόσμο, προσαρμόζοντάς το με μοναδικό τρόπο στο περιβάλλον και στον τρόπο ζωής του.
Η όραση, λοιπόν, δεν μετριέται μόνο σε μέτρα ή χιλιόμετρα. Μετριέται στην ικανότητα να βλέπουμε αυτό που χρειάζεται κάθε είδος, στην ακρίβεια, στην ταχύτητα και στη λεπτομέρεια. Και η λίστα των ζώων με την καλύτερη μακρινή όραση μας υπενθυμίζει ότι ο κόσμος γύρω μας είναι γεμάτος εκπλήξεις, που συχνά βλέπουμε μόνο όταν κοιτάξουμε προσεκτικά.
