Η λέξη «φερμουάρ» έχει ενσωματωθεί πλήρως στην ελληνική γλώσσα. Προέρχεται από το γαλλικό “fermoir“ και είναι η πιο κοινή και αποδεκτή ονομασία για τον μηχανισμό που «κλείνει» ρούχα, παπούτσια, τσάντες, πορτοφόλια, βαλίτσες κλπ.

Αν και είναι μία λέξη που χρησιμοποιούμε καθημερινά, ελάχιστοι γνωρίζουν ποια είναι η ονομασία της στα ελληνικά.

Η ελληνική ονομασία λοιπόν του “φερμουάρ” είναι «τορμοσυνάπτης». Προέρχεται από τις λέξεις «τόρμος» και «συνάπτω».

«Τόρμος» είναι μία μικρή ξύλινη ή μεταλλική προεξοχή και «συνάπτω» σημαίνει συνδέω – ενώνω. Επομένως τορμοσυνάπτης είναι ο μηχανισμός που κλείνει – κουμπώνει.

Η ιστορία του φερμουάρ

Το φερμουάρ εφηύρε ο Whitcomb Judson το 1893, που ήταν ένας μηχανισμός με γάντζους και κρίκους που πήρε το όνομα «κοπιτσοθηλυκωτήρι». Επρόκειτο για μία πρώιμη εκδοχή δηλαδή του σημερινού φερμουάρ. Η σύγχρονη μορφή με τα πλεγματικά δόντια, που έκανε το προϊόν εμπορικά επιτυχημένο, ήρθε αργότερα το 1913 με τον Gideon Sundback. Την ονόμασε «γάντζωμα χωρίς γάντζο», επειδή αντί να χρησιμοποιεί κρίκους και άγκιστρα, χρησιμοποιούσε μικρά δοντάκια που κούμπωναν σαν τα σύγχρονα φερμουάρ.

Το 1923 η Goodyear έβγαλε στην αγορά μια νέα σειρά με μποτάκια που έκλειναν με φερμουάρ και τις ονόμασε μπότες Ζίπερ, από τον ήχο που έκανε το φερμουάρ όταν κλείνει. Έτσι προέκυψε η ονομασία zipper για το φερμουάρ στα αγγλικά.

Το 1930 κυκλοφόρησαν παιδικά ρούχα με φερμουάρ ενώ η μεγάλη αλλαγή έγινε από το 1937 και μετά όταν τα φερμουάρ άρχισαν να χρησιμοποιούνται ευρέως τόσο στην ανδρική όσο και στη γυναικεία ένδυση!